Szkolenie Online

I. Wprowadzenie – idea i znaczenie asystencji osobistej

• Idea niezależnego życia osób z niepełnosprawnościami w świetle Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych.

• Cel Programu AOOzN oraz jego znaczenie w systemie wsparcia społecznego.

• Różnice między asystencją osobistą a usługami opiekuńczymi; uzupełniający charakter asystencji.

• Kluczowe zmiany w edycji 2027 w odniesieniu do edycji 2026.

II. Podstawy prawne i organizacyjne realizacji Programu

• Podstawa prawna Programu oraz zasady przystępowania do niego przez gminy i powiaty.

• Wniosek JST oparty na diagnozie potrzeb i kosztów; Generator Funduszu Solidarnościowego.

• Terminy naboru wniosków, kryteria oceny formalnej i merytorycznej, tryb zgłaszania zastrzeżeń.

• Formy realizacji usług i odpowiedzialność JST za wykonanie i rozliczenie zadania.

• Finansowanie usług, zasady zwiększenia dofinansowania w razie zlecenia zadania organizacjom pozarządowym oraz podmiotom uprawnionym.

III. Adresaci Programu i ocena indywidualnej sytuacji

• Dzieci od ukończenia 2. do ukończenia 16. roku życia ze wskazaniami w pkt 7 i 8 orzeczenia o niepełnosprawności.

• Osoby ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności oraz orzeczeniami równoważnymi.  

• Wymóg co najmniej 50% uczestników wymagających wysokiego poziomu wsparcia.

• Ocena potrzeb, poziomu samodzielności i realnej dostępności pomocy od innych osób i podmiotów.

• Karta oceny indywidualnej sytuacji osoby z niepełnosprawnością.  

IV. Nabór uczestników, przyznawanie usług i lista rezerwowa

• Ogłoszenie naboru, termin składania zgłoszeń 7–21 dni kalendarzowych oraz karta zgłoszenia do Programu.  

• Kwalifikacja do Programu po dokonaniu oceny indywidualnej sytuacji osoby z niepełnosprawnością i kryteria stosowane przy porównywalnych wynikach.

• Brak wpływu kolejności zgłoszeń na wynik naboru.

• Pisemna informacja o przyznaniu usług, wpisaniu na listę rezerwową albo odmowie przyznania usług z uzasadnieniem.

• Sporządzenie listy rezerwowej, wykorzystanie wolnych środków na realizację Programu, nabór uzupełniający i zwiększenie liczby godzin uczestnikom.

V. Rola, zadania, kwalifikacje i wybór asystenta osobistego

• Pełnoletność asystenta oraz kwalifikacje, doświadczenie lub przygotowanie potwierdzone oświadczeniem w zależności od sposobu wskazania.

• Pierwszeństwo wyboru asystenta przez uczestnika lub jego opiekuna prawnego.

• Odmowa zaakceptowania wskazanej osoby na asystenta i dokumentowanie przyczyn odmowy.

• Dodatkowa weryfikacja osób świadczących usługi na rzecz małoletnich.

• Zmiana asystenta w trakcie realizacji Programu na wniosek uczestnika z uzasadnionych przyczyn.

• Wsparcie asystenta w realizowaniu osobistych celów uczestnika bez podejmowania decyzji za niego.

VI. Kto nie może zostać asystentem osobistym?

• Analiza definicji członka rodziny uczestnika w rozumieniu Programu.

• Opiekun prawny, kurator, osoba wspólnie zamieszkująca z uczestnikiem.

• Osoby sprawujące rodzinną pieczę zastępczą nad uczestnikiem.

• Uczestnicy programów Ministra finansowanych z Funduszu Solidarnościowego dotyczących asystencji osobistej lub opieki wytchnieniowej.

VII. Zakres usług, indywidualny plan i limity godzin usług

• Zakres wsparcia asystenta w codziennym życiu.

• Indywidualny plan usług asystencji osobistej – ustalanie zakresu zgodnie z potrzebami i wolą uczestnika.

• Asystencja na terenie szkoły lub placówki oświatowej a wsparcie zapewniane przez placówkę.

• Roczne limity godzin, przesłanki ich zmiany i obowiązki informacyjne uczestnika.

• Usługi przez 24 godziny na dobę i 7 dni w tygodniu; maksymalnie 12 godzin na dobę przez jednego asystenta.

• Oczekiwanie na świadczenie usług: limit 90 minut, dokumentowanie przyczyny i rozliczanie czasu dłuższego oczekiwania.

VIII. Łączenie usług z innymi formami wsparcia

• Usługi asystenckie a usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze.

• Zasady korzystania z asystencji osobistej i opieki wytchnieniowej.

• Korzystanie ze wsparcia ŚDS, WTZ, rehabilitacji oraz innych form finansowanych ze środków publicznych.

• Zakaz jednoczesnego świadczenia analogicznych usług i podwójnego finansowania tych samych wydatków.

• Świadczenie pielęgnacyjne a korzystanie z usług asystencji osobistej.

IX. Dokumentowanie i rozliczanie usług

• Zasady sporządzania karty zgłoszenia, karty oceny indywidualnej sytuacji oraz indywidualnego planu usług asystencji osobistej.

• Karta realizacji usług – bieżące wypełnianie, termin przekazania, podpisy i weryfikacja.

• Ewidencja przebiegu pojazdu i kosztów przejazdu innym środkiem transportu.

• Ewidencja kosztów jednorazowych biletów komunikacyjnych.

• Ewidencja kosztów biletów wstępu na wydarzenia kulturalne, rozrywkowe i sportowe. 

• Dowody poniesienia kosztów oraz przygotowanie dokumentacji do kontroli i rozliczenia.

X. Koszty kwalifikowalne i niekwalifikowalne

• Wynagrodzenie asystenta do 55 zł brutto za godzinę wraz z kosztami pracy zatrudniającego.

• Limity kosztów przejazdów i biletów do 300 lub 500 zł miesięcznie na asystenta; warunki ich zastosowania.

• Obowiązkowe ubezpieczenie OC i dobrowolne NNW.

• Koszty wspólnych przejazdów asystenta i uczestnika: wsparcie w miejscu docelowym i powrót do domu.

• Koszty niekwalifikowalne.

• Potwierdzanie kosztów przejazdów i zakupu biletów oraz udziału uczestnika. 

• Płatności z wyodrębnionego rachunku, zakaz płatności gotówką i refundacje.

• Zmiany we wniosku i przesunięcia środków – zasady zgłaszania i uzyskiwania zgody wojewody; rozliczenie i zwrot niewykorzystanych środków. 

XI. Obowiązki realizatora Programu: kontrola, sprawozdawczość i RODO

• Prowadzenie strony lub profilu z zakładką dotyczącą Programu i wymaganymi dokumentami.

• Monitorowanie i kontrola realizacji usług asystencji osobistej.

• Nadzór i kontrola usług zleconych innym podmiotom.

• Sprawozdawczość, rozliczanie środków i aktualizacja wniosku.

• Obowiązki informacyjne i działania ewaluacyjne.

• Ochrona danych osobowych uczestników, ich opiekunów prawnych i asystentów.

XII. Studia przypadków i rozwiązywanie problemów z praktyki

•  Wspólne zamieszkiwanie z rodziną a ocena dostępności pomocy.

• Zasady przyznawania usług w przypadku podobnych wyników oceny sytuacji osób zgłoszonych do Programu. 

• Rezygnacja uczestnika – zasady wykorzystania wolnych środków.

• Wskazanie asystenta będącego członkiem rodziny lub osobą sprawującą pieczę zastępczą.

• Zmiana asystenta na wniosek uczestnika.

• Asystencja podczas pobytu w szpitalu – rozliczanie godzin i kosztów wspólnego przejazdu.

• Łączenie usług asystenckich z usługami opiekuńczymi i wsparciem w ŚDS.

• Weryfikacja błędów w kartach realizacji usług.

XIII. Propozycje zmian ustawowych dotyczących asystencji osobistej

• Stan prac nad ustawą o asystencji osobistej.

• Najważniejsze proponowane rozwiązania.

• Różnice między projektem ustawy a Programem na 2027 r.